عێراق خاوەنی دوو حکومەتە—بەڵام تەنها یەکێکیان ئاڵاکەی بەدەستەوەیە!

بینراوە: (7)

سامى على بابكر

گەورەترین وەهمی سیاسی لە عێراقی نوێدا ئەو بڕوایەیە کە پێی وایە بەغدا پایتەختی یەک دەوڵەتی خاوەن سەروەری و یەکگرتووە، لە کاتێکدا واقیعی مەیدانی و دەزگایی بە ڕوونی پێمان دەڵێت کە ئەم وڵاتە لەسەر بنەمای دوو سیستمی هێز و دەسەڵاتی تەواو جیاواز و هاوتەریب بەڕێوە دەچێت. لە لایەکەوە، حکومەتە فەرمییەکە بوونی هەیە، ئەو حکومەتەی کە ئاڵا فەرمییەکەی بەدەستەوەیە، باڵیۆزخانەکان بەڕێوە دەبات، وەزارەتەکانی هەیە و ڕۆژانە بەیاننامەی پرۆتۆکۆڵی و بریقەدار دەردەکات؛ بەڵام لە لایەکی ترەوە،

دەوڵەتێکی سێبەر و قووڵتر هەیە کە لەلایەن فاکتەرە چەکدارەکان و میلیشیا دەستڕۆیشتووەکانەوە کۆنترۆڵ کراوە، کە خاوەنی زنجیرەی فەرماندەیی سەربەخۆ، نوێنەرایەتیی سیاسیی تایبەت، ئیمپراتۆریەتی ئابووریی زەبەلاح و هەژموونێکی ئەمنیی ڕەهان کە هیچ حیسابێک بۆ دامەزراوە فەرمییەکان ناکەن. ئەم دووفاقییە لە دەسەڵاتدا، وایکردووە کە حکومەتە مەدەنییەکە تەنها ببێتە پەردەیەک یان فەرمانگەیەکی پەیوەندییە گشتییەکان بۆ شاردنەوەی بڕیارەکانی دەوڵەتە قووڵەکە؛ کاتێک قەیرانێک دروست دەبێت، حکومەتی خاوەن ئاڵا تەنها توانای پێکهێنانی لیژنەیەکی بێئەنجامی هەیە، لە کاتێکدا حکومەتەکەی تر توانای جوڵاندنی چەکدار و سەپاندنی ئەمری واقیعی لە دەرەوەی یاسادا هەیە. لە جیاتی ئەوەی دەوڵەت ببێتە تاکە چوارچێوەی بەکارهێنانی هێزی ڕەوا،

بووەتە ئامرازێک کە هێزە چەکدارەکان بۆ بەدەستهێنانی شەرعیەت و بوودجە بەکاری دەهێنن بێ ئەوەی ئامادە بن بچووکترین باجی بەرپرسیارێتییەکەی بدەن. لە کۆتاییدا، ئەم دۆخە پڕ لە پارادۆکسە، ئەو ڕاستییە تاڵەمان بەڕوودا دەداتەوە کە دامەزراوەکانی دەوڵەت لە عێراقدا بۆ ئەوە دروست نەکراون کە حوکمڕانییەکی یەکگرتوو بکەن، بەڵکو دروستکراون بۆ ئەوەی ببنە ڕووکارێک بۆ ئەوانەی لە پەناوە حوکمڕانیی ڕاستەقینە دەکەن؛ بەمەش دەگەینە ئەو دەرئەنجامە تەنزئامێزەی کە: بەڵێ، عێراق لە ڕووی کردارییەوە خاوەنی دوو حکومەتە، بەڵام جیاوازییەکە تەنها ئەوەیە کە یەکێکیان ئاڵا فەرمییەکەی بەرز کردووەتەوە بۆ گرتنی وێنەی دیپلۆماسی، لە کاتێکدا ئەوی تریان بە کردەوە وڵاتەکەی لە گەروو گرتووە!

Leave a Reply

پۆستی ئەلیکترۆنییەکەت بڵاوناکرێتەوە. خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

👤
Live: 220 Today: 2,901 📊 Click Here
© Bnkol. All rights reserved.